Amish

Amish ha'ekuéra kristiano protestante teko yma rehe oĩva anabaptista ramoguáva. Oiko tuichavéva Tetãvore Joapykuéra-pe (Pensilvania, Ohio, Indiana ha ambue tetãmikuéra) ha Kanatã-pe.

Amish oñe'ẽ Pennsylvania-alemañañe'ẽ (Pensylvania German) ára ha árape, ingleñe'ẽ oñe'ẽ jave okápegua ndive, ha oipuru alemañañe'ẽ yvygua (Hochdeutsch) biblia moñe'ẽrã ha ñembo'erã.

Amish ojekuaa tekove ndahasýiva ha ndoipurúi tembiporu pyahu heta. Oipuru kavaju ha karreta, ndaha'éi mba'yruguata . Oñemonde ao sapy'a. Ndoipurúi electricidad red públicogui, ndoipurúi avei radio, televisión térã internet. Upéva ohechauka oñemombyry sévo ko'ag̃a arapýgui.

Amish ojapo bautismo kakuaávape añoite, ndaha'éi mitã'ípe. Oiko tekoha'ípe oĩhápe pytyvõ oñondivegua tuicháva. Seguro comercial ojejoko; upéva rangue, tekohaite omeme'ẽ opaite pytyvõ. Heta omba'apo kokue ha tembiapo apópe, ha'ete tembiapo oiko hetave ko'ág̃a. Mitã'i oñemoarandu mbo'ehao'ípe. Familia oguereko heta mitã. Tekohaite peteĩteĩ ha'e independiente, ndaipóri mburuvicha iglesia tuichavéva.

Tembiasakue

Anabaptista oñepyrũ 1525-pe Suiza-pe. 1692 rupi, oiko joavy Jakob Ammann rembiaguáva (upéi hérava amish) ha menonita pa'ũme. Amish oñepyrũ Suiza-pe ha Alemania Sur-pe.

Ñeñangareko hatã rupi, heta amish oho Yvate Amérika-pe ary 1700 ha 1800 rupi. Ary 1860-1870 rupi, oiko joavy "Old Order" amish, umi oguerekóva teko yma, ha umi oipotavéva mba'e pyahu pa'ũme. Ko joavy opa tekohaite opavavépe 1900 rupi. Mbohapy apytégui peteĩ añoite opyta Old Order Amish.

Ambue mba'e

Umi Amish ojoguai umi menonita ruso-pe. Tele-seriekuéra "Amish Mafia"-icha ha'e ñe'ẽrendúre peteĩ fantasía, ikatu avei ja'e ha'e kuéra mbaʼe japu.