Anabaptista
Anabaptista (alemáñ-pe: Täufer térã Wiedertäufer) ha'e peteĩ kristiano aty oñepyrũva'ekue Európa-pe, ary 1525 rire. Oñepyrũ Alemáña ha Yvypa'ũ Guýpe (Países Bajos) oñeñe'ẽhápe.
Anabaptista-kuéra oguerovia ñemongarai oĩ porãha añoite tapicha omombe'úramo ijehegui ijeroviaha Kristo rehe, ha ojerure oñemongarai hag̃ua. Kóva ha'e peteĩ jerovia tuichavéva hesekuéra. Ndogueroviái mitã'i ñemongarai, mitã'i ndaikatúi gueteri oikũmby ha oiporavo ijehegui.
Anabaptista-kuéra oñemongu'e guasu tetã iglésia-kuéragui, protestánte ha katóliko, sa ary XVI guive. Mba'érepa: ijerohaiva'ekue Tupã ñe'ẽngue ryru (Bíblia) iñambuéva tetã iglésia rembiaporã-gui. Anabaptismo ndaha'éi araka'eve iglésia oficial mamove tetãme. Upévare oñorairõ opa ára jerovia ñembojesaréi reheve.
Ojepe'a hag̃ua ñemongu'e ha ñemboyke-gui, heta jey ojegueraha térã oho ambue tetã oñemomirĩvéva hesekuéra, Rrúsia-pe ha Amérika-pe avei.
Jerovia
[jehaijey | emoambue kuatia reñoiha]Anabaptista ypykuéra ohai ijerovia 1527-pe, hérava "Schleitheim Jerovia Mombe'u". Uperire, 1632-pe, ohai "Dordrecht Jerovia Mombe'u", ko'ág̃a menonita ha amish oguerekóva.
Hetavéva anabaptista oguerekoreko Hesúgui je'e Yvyty Ári-pe (Matéo mokoĩha guive sa pokõiha peve). Upépe Hesú ombo'e:
- Ani reñuãndúke
- Ani rejuka
- Ani remboyke
- Ani reñe'ẽ hatã
- Ani rejepuru mbarete
- Ani reñorairõ
- Ani reike tetã rekove tuichávape
Anabaptista-kuéra ohechakuaa ha'ekuéra Tupã Rekoha pygua ypy, ndaha'éi ko yvy pegua. Oñeha'ã oiko Hesú rembiapo rapykuéri. Anabaptista-kuéra oñeha'ã oñemomirĩ, oñemoñu'ã, ojerure ñemboguevi, ha ndojepurúi mbarete. Kóva héra "Gelassenheit" alemáñ-pe.
Anabaptista-kuéra oikũmby Ñe'ẽ Marangatu Pyahu omombe'úha: ñepysyrõ ha upéi ñemobautisa. Mitã'i ndaikatúi oñepysyrõ ha oheja iangaipa. Upévare mitã'i ñemobautisa ndoikói porã. Anabaptista ypykuéra ndoguerekoséi "anabaptista" réra, he'i mitã'i ñemobautisa ndahaéiha ñemobautisa añetegua. Hesekuéra, ñemobautisa peteĩha ha añeteguáva ha'e tapicha omombe'úramo ijehegui ha ojerure.
Anabaptista aty-kuéra
[jehaijey | emoambue kuatia reñoiha]Menonita, amish ha huterita ou anabaptista ypykuéragui. Opavave oguerovia mba'e peteĩchagua, jepémo oiko ambuéva. Oĩ hetaichagua: ymaguaréicha oikóva guive ko'ág̃aichaguáva peve.
Ymaguaréicha oikóva (conservador): menonita rúso mbykymíva, menonita antiguo ha amish. Ko'ãva ndoguerekói mba'e pyahu: ka'aru'o (auto), ta'ãnga resa (TV), ñeñe'ẽrenda térã ambue.
Mbytegua: menonita rúso hetavéva ha amish Beachy. Oguereko ijerovia yma guáicha, jepémo oipuru ka'aru'o ha mba'e pyahu. Ko'ág̃aicha oikóva (moderno): Mennonite Church USA ha iglésia ojejapo va'ekue misión rupive. Ko'ãva ndaha'evéi ambuéva protestánte-gui, bautista térã Asamblea de Dios ramígua.