Sandía
(Ojegueraha jey Sandia guive)
Citrullus lanatus, héra tapiagua haꞌéva sandía (karaiñeꞌẽme: sandía, oúva araveñeꞌẽgui sandíyya) térã hyꞌa heꞌẽ haꞌe peteĩ kaꞌavo otyryrýva yvýpe hapo sarambi mbykyꞌi, hakã ysypo puku isarambíva, haviju ha hovykã heꞌõ mbytépe.
Ipoty morotĩ, hembo chororĩgui osẽ hiꞌa ijyképe. Opaicharei hiꞌa: tuicha ha michĩva, ijapuꞌáva, ipekõi ha ipukúva, ijape morotĩ paraꞌi, hovyũ ha hovérova. Ipire atãꞌi heꞌõ ha huꞌũ hyepýpe, hoꞌo pytã térã saꞌyju, hykue reꞌẽ ha haꞌỹi hũ térã paraꞌi. Ikatu jaꞌu tembiꞌu ári. Haꞌỹingue ojepuru pohãrã orchatápe. Oĩ opáichagua: sandía morotĩ, sandía paraꞌi, sandía hovéro, sandía hapõygua, sandía hũꞌi, sandía saꞌyju, sandía hyꞌa, sandía yvyvy, sandía vaka.