Arapokõindy Marangatu

Vikipetãmegua
Kundaharãme jeho kundaharã, Jeheka

Arapokõindy Marangatu (karaiñe'ẽ: La Semana Santa) - Ndaipóri Hesu Kirito ohapykuehóvape guarã peteĩ arapokõindy (semana) tuichavéva ha oñemomba’eguasuvéva ko Arapokõindy Marangatúgui. Oñepyrũ pindo karai arateĩme (domingo de ramos) ha upéi ojeromandu’a umi ára Hesu Kirito ojejapyhy, oñemoinge ramo tovakeópe (tribunal), ojehupíramo kurusúre, omano ha oikovejeýramo guare. Arapokõindy Marangatu jave opavave oñopehẽnguéva oñombyaty túva ha sy rógape, heta jey ha’ekuéra oiko okaháre. Ñane retãme, pe pindo karai arateĩme opavave ijaty tupãópe omongaraívo pindo ojejapóva ogapýpe ha ñamoha’ãngáva peteĩteĩ jaipotaháicha. Pe ararundy (miércoles) voi guive oñemba’apóma tembi’u aporã. Péicha oĩ ojepe’aváva, ambue katu ombyaku tatakua. Oĩ avei ombisóva avati angu’ápe ha upéi, mbeguakatúpe, kuñakaraikuéra oñepyrũma ombojehe’a avatiku’i, aramirõ, kesu, kamby, kure ñandy ha ani ha hapykuérintema oikóñepyrũma chipa opaichagua: lopi, jakare ha ambuéva, oñemboguapýva -ojy hagua- pakova rogue ári. Péicha, ogakuéra rupi maymávante ombosako’i ha ombojy chipa, sópa, chipa guasu, ryguasu, kure ha ovecha ro’o umíva tatakuápe. Oiko peteĩ jejuhupa guasu tembi’u apópe. Arapópe (jueves) katu opavavete ijaty peteĩ mesa guasu jerére ha upépe oiko pe karuguasu. Pyhare, tupãópe, oiko pe jepyhéi (lavatorio de los piés) ha ojehecha ha oñehendukuaa avei umi españa ñe’ẽme ojeheróva “Estacioneros” térã “Pasioneros”, omoirũramo -purahéi asy rupi- Hesu Kirito jehasa asy. Pe arapoteĩ (viernes) katu, asaje rupi, tupãópe hyapu peteĩ yvyrapararã (matraca), oporohenóiva. Péva ojehu vove, opavavéva oho tupãópe ogueromandu’ajey hagua Hesu Kirito ñemano. Upépe oikoraẽ mandu’a upe kurusu rapére (vía crucis); ha upéva rire katu Hesu Kirito ra’ãnga ojehupijey kurusúre ha ojeromandu’a umi “pokõi ñe’ẽ”. Upéi Hesu Kirito rete oñemboguejy ha oñemoinge tupão ryepýpe ha opavavéva oñemboja ojapóvo pe tupãitũ. Oĩ avei upégui ohóva oñembo’e ha oitupãitũ ambue tupãópe, ohupyty peve pokõi tupão (siete iglesias). Arapoteĩ (viernes) ha’e ára ikirirĩvéva. Avave ndaikatúi osapukái térã oñe’ẽ hatã. Ndaikatúi ñañani ha mitãnguéra ndaikatúi ñañembosarái. Arapokõindy Marangatu oguahẽ ijapýpe Hesu Kirito jeikovejeýre (Pascua de Resurrección). Upe árape ojehova’erã paíno ha maína rógape; ko’ãva oinupã humbýpe umi iñemoñare’angápe ha upekuévo he’i “pákua”. Péicha avei, sy ha tuvakuéra avei, ogapýpe, ojapo upe mba’e. Ko’agaite peve, Paraguáype, pe Arapokõindy Marangatu jave mba’eveguasúma ndojejapovéi; péicha, mbo’ehao ha ñemuhakuéra jepe oñembotypa.

Fuentes[jehaijey]