Francisco de Goya

Vikipetãmegua
Kundaharãme jeho kundaharã, Jeheka
Francisco de Goya ra'anga (1826), Vicente López ojapo.
Francisco de Goya Heraguapy.

Francisco de Goya y Lucientes (Fuendetodos, provincia de Zaragoza, 30 jasyapy ary 1746-Burdeos, Hyãsia, 16 jasyrundy ary 1828)[1] ha'e akue peteĩ ñemoha'ãnga apoha ha ta'ãngakarãi apoha España pegua. Hembiapokue opaichagua ñemoha'ãnga apykayvate guive ha tápiare peve, ta'ãngakarãi ha ta'ãnga kuatiáre. Opa umi mba'eporãme omokakuaa peteĩ "teko pyahu" omoñepyrũva akue upe py'aiterape (romanticismo). Goya mba'eporã omoñepyrũ upéicha katu ku ñemoha'ãnga ko'ãgagua, ha ojeikuaa chupe ha'éva upe omoñepyrũ tape pyahu ñemoha'ãngáme saro'y XX pegua.

Oñemoarandu mbegue itáva rire, ñemoha'ãnga hekopetépe ha varrókope, oho Itália retãme ary 1770-pe, upépe ohechakuaa ha oñemoarandu ñemoha'ãnga rape pyahu, opa mba'e oñemoarandu upépe oipuru oho jeývo Madrid-pe, peteĩ mba'e rococó avei.

Peteĩ mba'asy pochy vai oñemopy'akangy chupe ary 1793 guive ha upévare Goya oñepyrũ ojapo ta'ãnga pyahu ha py'aite guive.

Hembiapokue omohechauka avei mba'épa ojehasa asy upe ára, España hekosãso ñorairõ aja, heta ta'angápe oĩ umíva py'aguasu omanóva hetãre, umi ñemoha'ãnga oñembohéra "Los desastres de la guerra", avañe'ẽme he'ise "Ñorairõ paneite".

Hembiapokue paha ha tuichave ha'e heta ñemoha'ãnga ñandyry ojapo hóga tápiare ("Quinta del Sordo"), umi Ñemoha'ãnga hũ.

Mandu'apy[jehaijey | editar código]

  1. Se cita a veces por error la muerte el día 15 de abril, sin duda porque ocurrió a las 2 de la madrugada del día 16, pero los documentos del registro civil de Burdeos no dejan lugar a la duda.