Ñe'ẽjoajuha Guaraníme

Vikipetãmegua
Kundaharãme jeho kundaharã, Jeheka

ÑE'ẼJOAJUHA GUARANÍME (LA CONJUNCIÓN EN GUARANI)

ÑE'ẼJOAJUHA

  1. He’iséva (concepto)
  2. Ñe’ẽjoajuha ñemohenda (clasificación)

HE’ISÉVA[jehaijey | editar código]

Ha'e umi ñe'ẽ ojepurúva oñembojoaju hagua moköi térã hetave ñe'ẽ, térã ñe'ẽjoaju. Ñe’ẽjoajukatúpe oiko ichugui mbo-joajuhára (conectores – relacionantes). Techapyrã:

  • Chive ha Peru
  • tero ñe’ẽjoajuha tero

ÑE’ẼJOAJUHA ÑEMOHENDA[jehaijey | editar código]

  • 2.1. Ñe'ẽjoajuhaite (conjunción copulativa)
  • 2.2. Ñe'ẽjoajuha Mbojoaju'ỹva (conjunción disyuntiva)
  • 2.3. Ñe'ẽjoajuha Mbohovakéva (conjunción adversativa)

2.1. ÑE'ẼJOAJUHAITE: Kóva hína "ha" jaipurúva ñamoñondive hagua mokõi ñe’ẽ térã ñe’ẽjoaju.

Techapyrã:

  • Osẽ ha oguata
  • ñe’ẽtéva ñe’ẽjoajuhaite ñe’ẽtéva

2.2. ÑE'ẼJOAJUHA MBOJOAJU'YVA: Ko’ápe jajuhu "térã" ha “ỹrõ", jaipurukuaáva mokõi ñe’ẽ pa’ũme, upéi jaiporavo hagua peteĩva.

Techapyrã:

  • Kalo térã Luchi
  • tero ñe’ẽjoajuha tero

2.3. ÑE'ẼJOAJUHA MBOHOVAKÉVA: Ko’ãva katu jaipuru ñambohovake hagua mokõi temiandu. Ñepyrũrãme omonei ha hapykuérinte ombotove; térã ambueháicha, ñepyrũrãme ombo-tove ha hapykuerimínte omonei.

Techapyrã:

  • "upéicharõ jepe" /
  • "jepéramo" /
Kalo he'íkuri oguerutaha; upéicharõ jepe, hesarái
tero ñe’ẽtéva ñe’ẽtéva ñe’ẽjoajuha ñe’ẽtéva

Fuente[jehaijey | editar código]

  • Por David Galeano Olivera (ATENEO DE LENGUA Y CULTURA GUARANI)